🔥 NÓNG: Tòa án Tối cao Mỹ chính thức xem xét xóa bỏ "Quốc tịch theo nơi sinh" – Số phận con cái người nhập cư sẽ ra sao?

Washington D.C. – Vào thứ Sáu vừa qua (5/12/2025), Tòa án Tối cao Hoa Kỳ đã đưa ra một quyết định chấn động: Chính thức đồng ý xem xét tính hợp pháp của sắc lệnh hành pháp nhằm hạn chế "Quốc tịch theo nơi sinh" (Birthright Citizenship) do Tổng thống ban hành đầu năm nay.

Đây được coi là "trận chiến pháp lý" lớn nhất về di trú trong thập kỷ, đe dọa thay đổi cách hiểu về Tu chính án thứ 14 đã tồn tại hơn 125 năm qua.

📜 Sắc lệnh này thay đổi điều gì? Theo sắc lệnh được ký vào ngày 20/1/2025, chính quyền Mỹ muốn từ chối cấp quốc tịch Mỹ cho những đứa trẻ sinh ra tại Hoa Kỳ nếu cha mẹ chúng thuộc các nhóm sau:

Người nhập cư không có giấy tờ hợp pháp (Undocumented).

Người đang giữ các loại thị thực tạm thời (như du học sinh, người lao động nước ngoài, khách du lịch...).

Điều kiện mới được đề xuất là: Để đứa trẻ được mang quốc tịch Mỹ, ít nhất một trong hai cha mẹ phải là công dân Mỹ hoặc Thường trú nhân hợp pháp (Thẻ xanh).

Tác động: Nếu Tòa án Tối cao thông qua, hàng chục ngàn trẻ em sinh ra tại Mỹ mỗi năm có thể sẽ không còn là công dân Mỹ, mất quyền lợi về y tế, giáo dục và bảo trợ xã hội.

⚖️ Tại sao Tòa án Tối cao lại vào cuộc? Sắc lệnh này trước đó đã bị các tòa án cấp dưới chặn lại (blocked) vì cho rằng nó vi phạm Hiến pháp. Tuy nhiên, chính quyền Tổng thống Trump đã kháng cáo lên Tòa án Tối cao với lập luận rằng Tu chính án thứ 14 không bao gồm con cái của những người "chưa chịu sự tài phán đầy đủ" của Hoa Kỳ.

Lịch trình dự kiến của vụ kiện lịch sử này:

Tranh luận trực tiếp (Oral Arguments): Mùa Xuân năm 2026.

Ra phán quyết cuối cùng: Đầu mùa Hè năm 2026 (khoảng tháng 6 hoặc 7).

🇻🇳 Cộng đồng người Việt cần lưu ý gì? Tin tức này đặc biệt quan trọng với cộng đồng người Việt, nhất là các gia đình trẻ đang sinh sống tại Mỹ dưới dạng Visa du học (F1), làm việc (H1B) hoặc đang đợi thẻ xanh.

3 điều bạn cần biết ngay lúc này:

Hiện tại luật CHƯA thay đổi: Sắc lệnh vẫn đang bị tạm ngưng thi hành. Bất kỳ đứa trẻ nào sinh ra tại Mỹ hôm nay vẫn đương nhiên là công dân Mỹ.

Đối tượng ảnh hưởng rộng: Không chỉ người nhập cư trái phép, mà cả những người đang cư trú hợp pháp nhưng "tạm thời" cũng nằm trong diện bị xem xét tước quyền này.

Chuẩn bị tâm lý: Phán quyết vào giữa năm 2026 sẽ là cột mốc quyết định. VietLinker sẽ theo sát và cập nhật từng diễn biến mới nhất.

Nguồn: AP, PBS NewsHour, The Guardian. Biên tập: VietLinker News Team.